Tocht 68 - Hunebedden, een weersteen en de Drenthse Blues
Datum:
25 Juni 2008
Weersomstandigheden:
Wisselend bewolkt
22 graden.
Wind: Zuid-West 5

Reisgegevens:
IJsselstein – Utrecht op de fiets
Utrecht – Assen de trein
Tocht: Assen – Assen
Assen - Utrecht met de trein
Utrecht – IJsselstein op de fiets


Afstand:
IJsselstein – Utrecht vv 28 km
Tocht: 84 km
Totaal: 112 km
Aantal plaatsen:  22
 
1.     Assen
Tocht: 68 (1)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Aan de achterkant van het Drenths museum staat het bekende beeld van Bartje, die niet voor bruine bonen wilde bidden. Aan de ingang van het museum begint zich al de eerste rij de ontwikkelen. De tentoonstelling met de terracotta beelden uit China is een geweldig succes. Meer dan 200.000 bezoekers passeerden al de stoere beveiligmedewerkers bij de ingang. Nog nooit had een tentoonstelling dergelijke bezoekersaantallen gehaald. Het centrum van Assen oogt weinig historisch, maar het plan “De blauwe as” begint al gestalte te krijgen. De verbinding met Drenthse Hoofdvaart wordt weer hersteld, nu vooral voor de pleziervaart. Bij de nieuwe brug met de torenhoge constructie ligt nog wat zand, maar over een paar weken is hij open. Dan kunnen de boten varen tot aan de markt en daar keren in de kolk. Langs de lange rechte vaart staan oude huizen, die nu weer tot hun recht komen. Volgens een Assenaar zijn ze meer waard geworden. Toch is hij niet trots op de Blauwe As, hij mist de oude trambaan langs het water, die naar Appelscha liep. De trambrug licht er nog wel. In de rund-, kalfs en varkensslagerij zit nu een chiropractor, maar de d’ Olderwetse bakkertje verkoopt nog steeds brood. Aan het begin van de vaart staat een bronzen beeld met vier naakte vrouwen als filmboek uit 1995, toe er een festival in Assen was van vrouwenfilm. Langs de weg richting Beilen staan oude herenhuizen, waar o.a. de regionale omroep Drenthe huist. In het voormalig buurtschap graswijk zijn de eerste tekenen van de TT te zien.(zie ook Graswijk)

2.     Graswijk
Tocht: 68 (2)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Graswijk is eigenlijk een industrieterrein geworden. Hier staat o.a. het hoofdkantoor van de Nederlandse Aardolie Maatschappij. Naast een beelden groep van aandachtige mensen aan een tafel met kaarten en papieren is er voor het gebouw ook een oude pompmachine te zien. De groenarbeiders zijn niet op de hoogte van de bijbehorende verhalen. Vlak voor de rondweg is een weiland met een feesttent in opbouw. Die is bestemd voor de motorliefhebbers, die a.s. zaterdag naar de TT van Assen komen kijken. Ze zijn donderdag al present om elkaar en elkaars motoren te ontmoeten. Meer dan 80% van de gasten komt elk jaar terug. Natuurlijk wordt er flink bier gedronken, maar er zijn hier nooit problemen. Dat is op andere terreinen wel eens anders. De eigenares van het stukje land doet dit al jaren en heeft er nog steeds plezier in. Je moet zelf wel van motorrijden houden, anders kun je niet meepraten. Er moet nog wat aan de tent gebeuren, maar dan kan het feest beginnen.
3.     Anreep
Tocht: 68 (3)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Aan een klein beekje ligt een oude plaggenhut. De muur is wel van stenen opgebouwd, maar de plaggen zijn helemaal echt. De deur is gesloten en het is niet mogelijk om binnen een kijkje te nemen. Over de weg gaat een huifkar, getrokken door een tractor. Een groepje vrouwen met een handicap wordt zo door het Drenthse land rondgereden. Het is niet duidelijk of ze het ook echt leuk vinden. In Anreep staan wat verspreid oude boerderijen.

4.     Schieven
Tocht: 68 (4)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Vlak voor Schieven kruist de weg het Deurzediep. Het mooie van dit deel van Drenthe is, dat elk buurtschap een mooi naambord heeft, wit met blauwe letters. Dat zou heel Nederland moeten doen. Schieven bestaat uit een aantal mooie boerderijen en een bedrijf met veel keus uit buitentegels. Achter de heg is te zien, dat door de komst van mensen, die graag buiten willen wonen, oude boerderijen zeer mooi opgekapt en bewaard konden worden.
5.     Deurze
Tocht: 68 (5)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Het dal van Drenthse Aa verandert telkens van naam, afhankelijk van het dorp dat gepassert wordt. Het Deurzediep gaat over in het Looner diep, dan in het Taarlose diep en het Oudemolense diep. In het begin was het ook nog het Amerdiep. Het dal is bijzonder mooi en wijds. Na de brug, die het fietspad over het diep leidt is er een hoog ooievaarsnest. De twee jongen kijken uit over het dal op zoek naar hun ouders, die eten zijn gaan halen. Een oudere vrouw komt hier op een bankje zitten om te genieten van het uitzicht. Vier weken geleden zaten de ouders nog te broeden op het nest. Een boer is bezig met het inkuilen van zijn gras en twee kalfjes rusten tegen elkaar. Een man met lang wit haar staat voor zijn grote verbouwde boerderij. Hij heeft veel aanspraak van toeristen, die naar de weg richting Assen vragen, terwijl er een duidelijke ANWB-paddenstoel staat. Jaren geleden kwam hij met zijn vrouw en vijf kinderen uit Arnhem naar Deurze. Nu is het huis eigenlijk veel te groot. Wel komen vrienden en familie in zijn tuin kamperen. De gemeente betaalt 20% mee aan de aanleg van rieten daken. Niet elke bewoner kiest ervoor om de boerderij authentiek te houden. De luifel aan de overkant hoort eigenlijk niet.
Toch heeft Deurze een sfeer van Drenthe in vervlogen tijden.
6.     Balloo
Tocht: 68 (6)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Ook Balloo is een echt Drenths essen dorp. Al 8000 jaar gelden moeten hier mensen gewoond hebben, want er is een bijltje gevonden uit die tijd. Later, vanaf 5400 voor de jaartelling vestigden de mensen er zich voor vast. In de omgeving liggen dan ook 40 grafheuvels uit de tijd tussen het jaar 0 en 2800 voor Christus. Een hoogleraar uit leiden bracht ze allemaal in kaart. Pas in 1850 werd de heide ontgonnen en kwam er land voor landbouw en veeteelt. De oude houtwallen verdwenen op een enkele na. Wat resteert is het natuurgebied Kampsheide en een bijzonder mooi hunebed. Het moet er ongeveer 5000 jaar gelden gebouwd zijn door het Trechtervolk. Met behulp van sleden, stammen, touwen en hefbomen werden de stenen uit de ijstijd verplaatst. Ze wogen van 2000 tot 20000 kilogram. Wat resteert is het geraamte van het groepsgraf. De kleine stenen, de houten deur en de stenen vloer zijn verdwenen.
Alleen de hoge bomen bewaken nu het graf.
7.     Loon (Assen)
Tocht: 68 (7)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Ook Loon had in vroeger tijden bezoek van het trechtervolk, dat er even buiten het dorp een fraai hunnenbed achterliet. Het was al in de vroege middeleeuwen een esdorp. Er is een brink met een elektriciteitshuisje, zoals er velen staan op Drenthse brinken. Er staan twee bronzen schapen, die miscchien wel de weg zouden willen oversteken. De smederij is fietsenverhuurder geworden en de boerderijen staan verspreid langs de weg. De weg heeft een strook van kleine keitjes en dat doet oud aan. In Loon woont naast een uitspanning een ministerieel erkende preparateur Bennema, die ergens in zijn zwart geverfde houten schuur een vergeten opgezette fazant heeft staan.

8.     Taarlo
Tocht: 68 (8)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


De weg naar Taarlo loopt langs het dal van het Loonse en Taarlose diep. Aan de rond van dit brede, mooie dal staat een schuil hut met een weersteen. De tekst van de plaatselijke weerman is erg geestig. Als de steen stil hangt is er geen wind, slingert hij een beetje, dan is er een beetje wind en slingert hij heftig dan is er storm. Is de steen er niet, dan is hij gestolen.
Op de open driehoek, waar een fietspad naar Oudemolen gaat staat hoog een ooievaarsnest. Fietsers springen van hun fietsen om daar een foto te maken. De meeste boerderijen zijn mooi opgeknapt.
9.     Oudemolen (Assen)
Tocht: 68 (9)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Het fietspad van Taarlo naar Oudemolen geeft een mooi uitzicht op het dal van de Drenthse Aa, die telkens van naam verandert. Bij de kruising is een uitspanning onder de hoge bomen. Er wordt dringend personeel gezicht. Het is duidelijk een rustpunt voor de vele fietsers. In het dorp is een school en een opslagplaats van het leger met een code A voor alertheid. Om bij de molen te komen moet men de weg richting gasteren volgen en dan bij de molenweg afslaan. De molen De Zwaluw staat fors en goed onderhouden in het open veld. Hij is van 1837.
10.     Gasteren
Tocht: 68 (10)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Ook de weg van Oudemolen naar Gasteren passeert het Oudemolense diep. Langs de weg is een houten pad over het drassige veld voor de wandelaars. Ook worden de Gasterse Duinen aangedaan. In Gasteren is het druk op het terras. Met busjes van het Rode Kruis zijn mensen hier naartoe gebracht voor een dagje in de buitenlucht. Voor een boerderij, die nu antiek verkoopt staat een tropische riksja in bonte kleuren. Op de deur van een schuur staat een bord met de tekst “Hoefsmederij v.d. Woude”. De moeder van de hoefsmid is thuis. Haar zoon is de vijfde generatie hoefsmeden in het dorp. De familie is eigenlijk afkomstig uit Friesland, maar ging op zoek naar een betere broodwinning. Ze kwamen uit een streek met veel bekkensnijders, vechterbazen, die er niet voor terugdeinsden om hun messen te gebruiken bij een ruzie.
Nu komen de paarden niet meer naar de smederij, maar gaat de smit met een wagen met apparatuur naar de paarden. De bereden politie uit Groningen hoort bij zijn tevreden klantenkring en voor de rest veel paarden uit maneges in de omtrek. Hij werkt alleen. Soms heeft hij stagiaires, maar die zijn niet allemaal even bruikbaar. Een hele goede komt hem bij drukte nog wel eens helpen. Toch is er nog steeds belangstelling voor het vak, maar velen haken af, omdat het werk best zwaar is. Even buiten Gasteren staan konijnenhokken te koop in alle soorten en maten.
11.     Anloo
Tocht: 68 (11)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Het eerste beeld van Anloo is Barend, een kamergenoot in militaire dienst. Hij was een boerenzoon en het feit, dat hij ook nog uit een onbetekend dorp uit Drenthe kwam een reden om daarover veel grapjes te maken. Hij was er niet erg gevoelig over. Anloo ligt wat overhoop, de weg door het dorp is op de schop gegaan en een graafmachine vervoert de laatste stenen. De middenstand staat duidelijk ontevreden in de deuren van hun zaken. Toeristen kunnen zo niet binnen, behalve een groepje van drie vrouwen met een zelfde blauw fietsshirt.De kerk ligt er indrukwekkend bij op een open kerkplein. Twee jongens voetballen in oranje shirts en dromen nog steeds van de successen van het Nederlands elftal, dat er helaas niet van mocht komen. Rond het kerkplein liggen oude boerderijen, met een bijzonder soort vlechtwerk op hun schuren.
De Magnuskerk stond er al in de 11e eeuw en is vernoemd naar een bisschop en martelaar van Tranië in Italië. De kerk werd het middelpunt van de rechtspraak in Drenthe. Dit gebeurde in de z.g. Etsstoel. Een deel van de stenen bestaat uit tufsteen uit de Rijnstreek in Duitsland. Ook de Romeinen waren in Anloo op bezoek. Aan de buitenkant van de kerk staat een beeld van de heilige Magnus. In de kerk staat een wijze spreuk uit te bijbel: Niet geschreeuw, maar de liefde kringt oor in het oor van God.
Buiten het dorp is een ouderwets korenveld met echte korenbloemen.
12.     Anderen
Tocht: 68 (12)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Op weg naar Anderen ligt in een wijds open land de marksteen, die de grens bepaalde tussen de marken (gebieden) van Anloo, Gatseren, Anderen en Eexlo. In Anderen staat op de hoek van de brink een boerderij van 1577 waar nu brocante en oud goed verkocht wordt. Twee vrouwen zijn heel gelukkig met de vondst van een kleurrijk vestje. Op de brink staat een bekend elektriciteithuisje. Er zijn wat uitspanningen voor de fietsende toeristen. In een weiland staat een bedachtzame ezel met uitzicht op een groepje stenen in zijn landje. Het dorpje bestond al in 1217, volgens een bord met informatie voor de voorbijgangers.In 1880 waren r 11 erven met boerderijen te vinden, maar in 1880 waren dit er al 15. Merkwaardig was, dat de bedrijven meestal met hun achterzijde naar de weg stonden.
13.     Nooitgedacht
Tocht: 68 (13)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Nooitgedacht ligt vlak tegen de N33 en in de verte zijn de huizen van Rolde al te zien. Bij navraag blijken 3 bewoners niet te weten, waarom het hier Nooitgedacht gaan heten. Het is nog steeds een buurtschap en de post komt echt aan met het adres Nooitgedacht. Mensen helpen elkaar wel, maar buurten is er niet meer bij. Te druk voor al dien tweeverdiener. Er is een proefveld voor een bedrijf in graszoden en aan de ander kant van de weg is er een instituut De Trans voor jongeren met een lichamelijke of verstandelijke handicap. Het terrein wordt sinds kort open gegooid. De jongeren gaan in wooneenheden in Rolde wonen en op het terrein komen huizen voor “gewone” mensen.
14.     Rolde
Tocht: 68 (14)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Rolde heeft een viskraam op het de Groe Brink. Een bejaarde man met een rollator komt er zijn wekelijkse visje halen. Op een kruispunt kwam hij bijna in botsing met een groepje dames, ook achter de rollator. Voor hun verzorgingshuis staat een beeldengroep van bejaarden uit een ander tijdperk. Ze lopen nog met wandelstokken. Op de grote brink staat een molen op een heuveltje. Uit de bijbehorende tekst is te lezen, dat Rolde al 80.000 jaar geleden bewoond kon zijn geweest. Ook uit de eerste eeuwen na de jaartelling zijn hier munten gevonden. Van 1630 tot 1800 steeg het inwonersaantal van 600 naar 1000, aanvankelijk ging het om landbouwers, later kwamen er handelslieden. De kerk is open en staat op de kleinere kerkbrink. In 1598 nam de Reformatie bezit van de kerk en er werd de eerste kerkvergadering gehouden van de reformatie. Later werd het een rechtbank. In de jaren tussen ’60 en ’64 maakte Joep Nicolaas er schitterende kerkramen. Rolde is een dorp geworden met veel dienstverleende activiteiten, maar met verspreid de verbouwde boerderijen. En nu woont er bovendien nog Harrie Muskee.
Zes jaar later was er een koffiepauze in het café De Aanleg, halverwege Assen en Rolde. Aan de muur hing een poster van het inmiddels tot museum verklaarde boerderij van Cuby en the Blizzers. Harry Muskee trad hier op in het zaaltje achter en kwam vaak een kop koffie drinken bij ome Harrie, de eigenaar. Dan praatte ze samen wat bij. Over de ziekte van Muskee werd niet gesproken. Desgevraagd antwoorde de zanger op een dag, dat hij zich "min" voelde. Dezelfde nacht overleed hij. Ome Harrie werd als een van de eerste gebeld. Maar ja, het leven gaat "vurt". En zo treden er weer nieuwe en oude artiesten op in het café, waar ooit Ilse de Lange als schuchter 15-jarig meisje een liedje zong. Het verhaal gaat, dat Herman Brood hier whisky uit een rietje dronk.


15.     Nijlande
Tocht: 68 (15)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Vanuit Rolde was er behoefte aan nieuwe landbouwgronden in de omgeving. Nijlande was een gebied, waar de pioniers de wildernis tot ontginning brachten. Er staan natuurlijk nog boerderijen en vlak voor de brug van de N33 is er een wasplaats voor tractoren van de boeren. Alles gebeurd nu mileu-vriendelijk. De boeren hebben een actie opgezet om hun imago op te poetsen. Er si in Nijlande ook een tuinbedrijf.
16.     Eldersloo
Tocht: 67 (16)
Bezocht op: 11 juni 2008
Provincie: Gelderland


Onder het viaduct van Elderloo staat de tekst “Nee, niet stoeien hier”.Duidelijk een vorm van jalousie met onvoorspelbare gevolgen. Verder moet Eldersloo het doen met een aantal boerderijen. Ook in buurschap hebben zich lang gelden pioniers gevestigd op zoek naar een beter bestaan.
17.     Ekehaar
Tocht: 68 (17)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Op de hoek staat cafe Popkens met een terras en een klein veilig speeltuintje. Verderop heeft een tiefhebber vele soorten rozen in bloei gekregen. Op de brink hangt een eikel van kunst. Het dorp bestaat uit een weg met links en rechts boerderijen, maar een deel van de tussenruimte is volgebouwd met huizen voor stedelingen. Er waren in 1971 grootse plannen om het dorp vol te bouwen en aan de stad Assen te plakken. Het moest een wijk met 10.000 inwoners worden en dat is er niet van gekomen, net al de aanleg van de tram tussen Coevorden en Assen bracht het plan niet de grote welvaart. In 1947 werd de lijn opgeheven. Wel is er een theaterboerderij “het Hek op de dam” met echte Hekproducties, Hek-voorstellingen, een theaterwerkplaats, familievoorstelingen en het project “Hek biedt plek”.Hiermee veroveren de Assenaren opnieuw dit mooie dorp.
18.     Amen
Tocht: 68 (18)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Er is een boerencamping in Amen. De boer is actief met rondritten met zijn tractor en een huifkar. Er staat een echte feesttent met een biertap en er kan een boerenfietstocht gemaakt worden. Er wordt ook een grapje gemaakt over de zachte berm langs de sloot en op een plastic koe kan je zitten. Het mooiste plekje van Amen is natuurlijk het beste “onthaastigscafé” van Drenthe. Hier wordt muziek gemaakt en worden gedichten voorgelezen en alles is nog echt oud Hollands bruin. Op Nieuwjaarsdag komt de hele bevolking hier het Nieuwjaar inluiden. Wel wordt er vandaag een nieuwe medewerker gezocht. Een vrouw laat met haar grasmaaimachine haar hond uit. Moet kunnen in Amen.
19.     Vredenheim
Tocht: 68 (19)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


De mooie rechte weg van Amen naar Grolloo kent twee zijwegen. De tweede gaat naar Vredenheim. Het is duidelijk een weg waar ontginners uit de brinkdorpen hun geluk gingen beproeven. Er staat een nieuw gebouwde boerderij met een enorme lange loopstal. De boeren in deze streek laten op verschillende manieren zien, dat boeren en milieu best samen kunnen gaan. Er staat hier een tank met water, die ze benutten voor hun sproeimachines.Ze halen het water niet meer uit de sloten en voorkomen zo, de resten van chemische middelen in het milieu komen. Wat verder op hebben ze een milieubosje aangeplant.
20.     Grolloo
Tocht: 68 (20)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


De boerderijen van Grolloo liggen verspreid door het dorp. Er is een restant van een trambaan rechtop gezet opgezet. Maar natuurlijk ga je naar Grolloo om de wortels van de Drenthse blues te ontmoeten. En ja hoor, op de kruising bij een uitspanning staat een bronzen beeld van Harrie Muskee of voor de kenners Cuby van Cuby en the Blizzers. Cuby heeft geen oog voor het kleine mooie kerkje, waardoor de bewoners sinds 1853 niet meer naar Rolde moesten lopen voor hun kerkgang. De eerste de beste voorbijgangster weet de weg naar de legendarisch boerderij, waar de cult-plaat met flower-power hoes “Groeten uit Grolloo” is opgenomen met o.a. Eelco Gelling en Herman Brood. Naast de boerderij is het aannemersbedrijf Entink en een medewerker in een rood bedrijfsshirt heeft de sleutels van de boerderij. Zijn kantoor is erin gevestigd en hier is ook een kast met relikwieën van de band. Naast de stokoude radio is er de ketting met steen, die Harrie altijd droeg. Er hangen foto’s uit die tijd met wilde jongens met lange haren. De dorpsjeugd kijkt met verbzazing toe. Harrie heeft op de muur in de gang zijn naam gekalkt, net als bij de deur. De stal maakt elke bluesliefhebber stil, want die is nog precies in de zelfde staat als 40 jaar geleden met houten spanten en rieten dak en boksen met stro. Op de witte muur, achter de kapstok met paardentuig staat de naam van de band C + B. In de nok het verkeersbord met 60 km, dat Harrie op zijn verjaardag kreeg van het programma “Blik op de weg”. Elke week komt Harrie uit Rolde, waar hij nu woont, een bakje koffie drinken om de gebeurtenissen in Grolloo door te praten. Er wordt over van alles gesproken, behalve over muziek.
21.     Geelbroek
Tocht: 68 (21)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Na een lange weg langs de boswachterij van Grolloo en de boswachterij van Hooghalen is er een weg rechts bij een camping in de richting van Geelbroek. Het is er een wijds en open gebied zonder veel huizen. Geelbroek bestaat uit een paar boerderijen en een ooievaarsnest. Er is een galerie en in een weiland verderop staat een groep Lakenvelder koeien met hun mooie witte band over hun buiken.
22.     Eleveld
Tocht: 68 (22)
Bezocht op: 25 juni 2008
Provincie: Drenthe


Achter de boerderij op de hoek staat een enorme steen naast de staldeur onder een mooie boom. Aan de overkant voetballen twee meisjes op een grasveldje onder de vergeten EK-vlaggetjes. Een Belgisch trekpaard hinnikt als hij zijn verzorgster ziet aankomen. Hij wordt zelf niet ingezet voor het echte trek en sleepwerk, maar in de bossen in de buurt worden criminele jongeren ingezet om bomen te kappen en de trekpaarden slepen de bomen uit het bos. Het schijnt te werken.