Tocht 60 - In de voetsporen van Vincent van Gogh
Datum:
21 Februari 2008
Weersomstandigheden:
Bewolkt
8 graden.
Wind: ZW 4



Reisgegevens:
IJsselstein – Utrecht op de fiets
Utrecht – Eindhoven met de trein
Tocht: Eindhoven – Eindhoven
Eindhoven – Utrecht met de trein
Utrecht – IJsselstein op de fiets

Afstand:
IJsselstein - Utrecht vv 28 km
Tocht: 68 km
Totaal: 96 km
Aantal plaatsen:  21
 
1.     Eindhoven
Tocht: 60 (1)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Voor het station prijkt het standbeeld van de heer Philips. Het station zelf is van na de oorlog en heeft een fraai glas in lood raam met veel symbolen van noeste arbeid. Die arbeid komt in Eindhoven nog vaak terug, al is het maar door een fabrieksroute o.a.langs de Dommel. Vlak bij het station liggen de stenen bogen van de voormalige linnenfabriek Briel en Venster uit 1888. Voordat het werd afgebroken was het nog even een jongerencentrum onder de naam De Effelaar. Een effelaar schijnt een werktuig te zijn geweest in de textielindustrie. Het huisje naast de fabriek uit 1922 staat er nog en wordt opgeknapt. De architect was de heer Beltman en die was één van de eerste die gewapend beton verwerkt bij de bouw van industriecomplexen.
Naast verpleeg- en recreatiecentrum Dommelhof staat een afgebrand huis, maar de voorbijgangers weten niet welk verhaal hierbij hoort.
Bij de kruising van de Dommel met het havenkwartier staan aan de ene kant de grote kantoorgebouwen van het moderne Eindhoven en aan de andere kant ligt het kanaal, dat vroeger het hard was van de plaatselijke nijverheid. Het kanaal is nu afgesloten de hoge hefbrug ligt er nutteloos bij. Hij draagt de naam “Tot Mezelf” Voorbijgangers zien die voor het eerst en weten de diepere betekenis niet. In een zijstraat staat nog een muur van de voormalige sigarenfabriek van Karel I en verderop staan de vrachtwagens van DAF in lange rijen te wachten op hun nieuwe eigenaars.
2.     Urkhoven
Tocht: 60 (2)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Even buiten Eindhovens Kanaal mooi en stil. Een hoge brug maakt het mogelijk om in Urkhoven te komen. Lang geleden moeten Eindhoven en Urkhoven ongeveer even groot geweest zijn.
Het is hier nog landelijk met het Thomas van Rooijpad, vernoemd naar een boer en timmerman.
Het huis van Cor Adriaans heet De Schaapskooi en alles staat ook in het teken van de schapen. Je kunt er kussen en dekbedden kopen van schapenwol en de in de buurt zijn de lammetjes kijkdagen, de grootste kraamkamer van Nederland.
In het rijtje huizen wat verderop heeft de eigenaar zijn tuin vol gezet met alles waar maar planten in gezet kunnen worden. Op de poort naast het huis staat dreigen een bordje “Pas op de geit”.
3.     Collse Watermolen
Tocht: 60 (3)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


De Collse Watermolen is eigen geen buurtschap, maar is wel beroemd. Dit was één van de drie watermolen, die door Van Gogh is geschilderd in 1884 tijden zijn verblijf in Nuenen. Je kunt op de plaats gaan zitten waar hij zijn ezels in de grond heeft gezet. Het schilderij hang ergens in Amerika. De watermolen is schitterend gerestaureerd en stamt uit de 14e eeuw. De hertog van Brabant was de eigenaar en tot 1920 werd hier met hulp van het water van de kleine Dommel olie en graan gemaakt.
4.     Opwetten
Tocht: 60 (4)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Ook hier zette Vincent van Gogh in 1884 zijn schildersezel neer om deze watermolen te vereeuwigen. De molen is wel zeer oud, uit de 11e eeuw. Het molen is een onderslagmolen en heeft een rad van een doorsnede van 9.30 meter en daardoor de grootste van Nederland.
Naast de molen wordt nog druk gewerkt.
Frits Lambrechts zag de molen en vond dat “de stoom kreeg alles in zijn draai”. Het een deel van een gedichtenproject in de streek.

5.     Boord
Tocht: 60 (5)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Volgens de bewoner weet mevrouw Jansen van de kwekerij alles over de geschiedenis van de streek. Verder verandert er in Boord niet veel. Nu zijn ze aan het bouwen bij zijn buren. De boeren zijn in de loop der jaren vertrokken. Boord is een rustige weg met huizen aan beide kanten. Een jongen bedient een kloofmachine achter een tractor. Zijn broer heeft een handel in haardhout en vond, dat de populieren maar omgezaagd moesten worden. Het is geen goudmijn, die handel in hout. Je moet erg veel verkopen om er van te kunnen leven.
6.     Nuenen
Tocht: 60 (6)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


In het centrum van Nuenen ligt een grote driehoekig plein. Er staat een voormalig klooster en een kerk en natuurlijk het standbeeld van Vincent van Gogh. Een bestuurslid van het plaatselijke museum is op weg naar de bakker en wil er graag iets over vertellen. Er komt een nieuw museum in Nuenen en dat heeft als thema: In de voetsparen van Vincent van Gogh. Ze hebben er zeven jaar over gedaan om de plannen en het geld rond te krijgen. Het voormalige gemeentehuis werd naar achter uitgebouwd. De dichtgetimmerde ramen hebben nu afbeeldingen uit het schilderij “de aardappeleters”. Op zijn aanwijzingen bezoek ik het ouderlijk huis van Vincent, het kerkje waar zijn vader als predikant preekte en de tuin waar hij schilderde. Vincent was een lastig mens en zijn ouders zetten hem de deur uit. Hij ging wonen in het huis van de koster, bij een katholiek dus. Dat huis is verloren gegaan. Van Gogh moet ook nog de grote lindeboom gezien hebben die nu, afgezaagd en wel, een omvang van 8.50 meter heeft.
7.     Alvershool
Tocht: 60 (7)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Averhool is een lange weg. Het is nog even zoeken om die te vinden. Er staan paarden in de wei en volgens een vrouw met een hond helpen de mensen elkaar wel “als je het niet meer weet of bij een schaap”. Op de hoek van de kerkakker staat een tuincentrum. De kerkakker leidt weer naar de kerk van Gerwen.
8.     Gerwen
Tocht: 60 (8)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Het plein bij de kerk van Gerwen is een parkeerplaats. Wel staat er een muziektent. De school heeft een mooie symmetrische gevel en is vernoemd naar de Sint Clemens. Die waakt boven de voordeur. Sint Clemens is ook de beschermheilige van de oude kerk. Op een groot bord wordt verwezen naar het leven en daarna. Tevens worden de lezers uitgedaagd om op zoek te gaan naar de vier uitersten. Verder is het er stil zo rond 1 uur ’s middags.
De deur van de kerk is open en in het halletje kijkt een gekruisigde Jezus me met mededogen aan. Ook de tweede deur is open en bij het altaar is een priesters bezig met de rituelen, die daar thuis horen. Hun gehoor bestaat uit twee dames op leeftijd. De mis wordt uitgevoerd in het Latijn en volgens de eeuwenoude tradities van de RK-kerk. De tijd heeft stil gestaan. De kerk van Gerwen blijkt de uitvalsbasis te zijn van Priesterbroederschap St. Pius X. Zij willen het behoud van het tradionele geloof en liturgie.Hun motto is “Levende vissen zwemmen tegen de stroom in, dode vissen drijven met de stroom mee”.
9.     Rullen
Tocht: 60 (9)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Vlak voor Rullen gaat de asfaltweg over in een zandpad. Rechts ligt een woonwagenkamp. Twee honden spelen op straat. Er komt net een bewoner uit zijn wagen stappen. Hij is vriendelijk, maar een man van weinig woorden. Hij woont al 40 jaar hier op het kamp. Waarom hij hier is komen wonen is niet zo duidelijk, wel dat hij nooit meer weg zou willen. Zijn kinderen wel, die zijn in een gewoon huis gaan wonen. Naast zij grote stacaravan, staat nog een kleiner exemplaar. Daar gaat hij ‘s zomers mee op stap, maar niet te ver. Hij blijft gewoon in Brabant. De twee honden brengen me weg en proberen een kilometer lang in mijn benen te bijten.
In het hart van Rullen ligt een klein driehoekig meetje. Er staat een hek omheen, zodat de kinderen er niet in kunnen vallen.
10.     Laar (Gerwen)
Tocht: 60 (10)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


De weg van Laar loopt naar Gerwen en er wordt gebouwd aan een nieuw groot huis. Op de hoek staat een mooi wit huis blauwe luiken. Ook Laar heeft een driehoekige vijver, waar vroeger vast het vee gedrenkt kon worden. Het is nog landelijk in Laar.
11.     Hool
Tocht: 60 (11)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Wonen in Hool is voor de bewoners van het huis naast het vervallen boerenschuur het geluk van hun leven. Ze hebben in hun tuin een bord neergehangen wat hiervan getuigd. “Het Paradijs” staat erop en het is gevonden op 13 juli 2007. Ook de boerderij verderop heeft een mooi uitzicht op de weilanden en op de mooie verzameling kippenschuren. Hun hond ligt rustig te slapen op de weg.

12.     Spekt
Tocht: 60 (12)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


In Spekt staan vooral boerderijen. Zo heb je daar de Mariahoeve en een kippenhok midden op het kleine driehoekige pleintje. De wilgen zijn goed geknot en een pony kijkt tevreden vanuit zijn wei. Wat verderop hebben de koeien in hun stal vers voer gekregen.

13.     Nederwetten
Tocht: 60 (13)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Nederwetten heeft maar liefs drie horeca-gelegenheden, maar de mooiste is gesloten. Hij staat op de hoek van verschillende fietsroutes en er was toch voldoende aanloop. De eigenaar was echter vaak niet op de goede momenten open. Een vrouw en een man met een kinderwagen vinden dat jammer. Vooral de “steppengras-avonden” waren erg gezellig. Steppengras is een bijzondere maaltijd, afkomstig uit België. Het gaat om een vlees met erover een grote berg van kleine frieten. De vrouw hield er niet zo van, want als je bij het vlees was aangekomen, was het koud.
Het café had nog een tijdje gegokt op de jeugd, maar dit had vooral jongeren uit de hele streek aangetrokken en dat gaf problemen. De politie moest er aan te pas komen. Het café is nu gesloten en staat te koop.
Even buiten Nederwetten staat een oude kerktoren. Hij wordt bewaakt door een grote groep paarden.
14.     Heerendonk
Tocht: 60 (14)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Heerendonk is een staat met verspreid wat huizen. Natuurlijk staan ze op een hoger deel in het land om droog te blijven bij overstroming van de Dommel, die verderop stroomt
15.     Hooidonk
Tocht: 60 (15)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Bij Hooidonk ligt de Hooidonkse Molen. Het is een fraai gerestaureerde watermolen. Het kan niet anders of Van Gogh heeft hier geschilderd. Even voorbij de molen is het heilige kruispark. Er is in 1994 een nieuwe kapel gebouwd en rondom het parkje is een kruisweg geplaatst. Er staat een Mariabeeld en volgens het bordje met hier 750 jaar geleden al een stenen kapel hebben gestaan. Maria is al vanaf 1146 de patrones van Hooidonk. Het uitzicht op de oude watermolen brengt je terug naar de Middeleeuwen.
16.     Driehoek (Eindhoven)
Tocht: 60 (16)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Driehoek ligt vlak bij de brug over het Wilhelmina kanaal. Het is niet duidelijk waarom juist deze plek Driehoek heet. Wel zoekt een meisje via briefjes aan de bomen een verzorgpony. Ze is 11 jaar. Vlak voor Driehoek kruist de Dommel het kanaal. Het is vreemd om te zien hoe de beek onder het kanaal door lijkt te lopen.
17.     Stad van Gerwen
Tocht: 60 (17)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Nee, een stad is het niet. Het is gewoon een buurtschap met een aantal boerderijen en huizen. De man in de tuin weet het niet precies, maar heeft horen zeggen, dat het eigenlijk om de staart van Gerwen gaat. Vroeger was hij metselaar en dat is nog te zien in zijn tuin. Overal heeft hij op kunstige wijze bloembakken en verlichtingszuilen gemetseld. Hij is er best trots op en het trekt veel bekijks van de voorbijgangers.
18.     Nieuwe Dijk
Tocht: 60 (18)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Nieuwe Dijk is een lange weg met dezelfde naam. Er staat een rij mooi berkenbomen en hier en daar een huis of een boerderij. Bij het oprijden van een erf begint een alarm te loeien. Er zullen wel kostbaarheden liggen.
19.     Achterbosch (Lieshout)
Tocht: 60 (19)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Bij Achterbosch ligt een sluis in het Wilhelminakanaal. Het is sluis nummer 5. De brug moet open, want er komen twee boten aan. Lang het kanaal is nog een restje van het bos. Vanaf de dijk loop een slingerende weg het buurtschap binnen.
20.     Deense Hoek
Tocht: 60 (20)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


De vrouw, die op weg naar de bushalte is woont pas een jaar in Deense Hoek. Ze kan nog niet weten wat er zo Deens aan is. Ze woonde eerst in een wijk van Eindhoven, maar het huis vroeg steeds meer onderhoud. Haar zoon nodigde haar uit om bij hem in Deense Hoek te komen wonen en verbouwde de garage tot zelfstandige woning. Ze is er erg blij mee.
In Deense Hoek staan een aantal bedrijven aan de rand van het kanaal.
21.     Lieshout
Tocht: 60 (21)
Bezocht op: 21 februari 2008
Provincie: Noord-Brabant


Bij de Molen van Lieshout staat een beeld van een molenaar. Het touw, waarmee hij de kap van de molen naar de wind zet hangt ergens boven hem in de lucht. Er is een klein pleintje met de muziektent staat weer een beeld, nu van een vaandeldrager van het muziekkorps. De plaatselijke bank heeft het geschonken.Bij een poortje van een voormalig klooster staat nu de enorme fabriek van Bavaria. Met grote letters staat aangegeven waar het mout is opgeslagen en waar zich het mineraalwater bevindt. Een persleiding brengt het water naar de goede plek.Je zou er dorst van krijgen.