Tocht 30 - Poppenspel aan de IJssel
Datum:
19 Februari 2007
Weersomstandigheden:
Weersomstandigheden
Licht bewolk en af en toe zon.
12 graden.
Wind: Zuid 3.



Reisgegevens:
IJsselstein-Utrecht op e fiets
Utrecht Zwolle met de trein
Tocht: Zwolle - 't Harde
t Harde-Utrecht met de trein
Utrecht-IJsselstein met de fiets
Afstand:
IJsslestein-Utrecht vv 28 km
Tocht 77 km
Totaal 105 km
Aantal plaatsen:  25
 
1.     Katerveer
Tocht: 30 (1)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Zuid-Holland


Er wordt gewerkt aan de oude brug over de IJssel bij Zwolle. De route voor fietsers wordt omgeleid. Daardoor kom ik ongepland langs een laan met oude bomen langs een kanaal. Een bord geeft aan, dat de bewoners geen woonboten voor de deur willen. Jarenlang was het Katerveer de verbinding tussen Zwolle en de IJssel. De sluizen zijn gerestaureerd en lang is er naar een bestemming gezocht. Het is een afwateringskanaal geworden en een haven voor plezierjachten. Nu is het er stil en verlaten op een enkele vrouwelijke visser na en een moeder met een kind op een fietsje. Aan de dijk staan twee oude witte huizen.
Ruim een jaar later zou een vers echtpaar hier de bruidfoto's laten maken. Ze hadden geen beteren lokatie kunnen treffen.
2.     Hattem
Tocht: 30 (2)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Hattem ademt nog steeds de sfeer uit van een oud vestingstadje. Lang geleden stond er een kasteel van de hertogen van Gerle, waarvan de oude muren van de voorburg lang bewaard bleven. Bij een grote brand in 1899 ging de voorburg verloren en resten er nog wat resten van muren. De naam Spookhuys bleef bestaan, al is het nu een grillrestaurant. Er is een klein poortje voor voetgangers door de stadsmuur overgebleven. Het raadhuis op het plein oogt voornaam met zijn roodachtige stenen en voor "Het Pand der Liefde" hebben de stadsarcheologen nog steeds geen verklaring. In 1972 wordt een oud huis hersteld en men vond het nodig om er een gedichtje op te plakken.
Ik werd hersteld
door het toedoen van leken.
Ze vonden het zonde
om mij af te breken.
3.     Het Veen
Tocht: 30 (3)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland



Het Veen is thans een industrieterrein en een plaats waar men grote villas tussen de bossen bouwde. De hockeyclub Hattem heeft er zijn velden en er is een golfclub.
4.     Berghuizen
Tocht: 30 (4)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


De Hezebergersluis wordt gerestaureerd. Het is een opleidingsproject. Je mag in het kanaal niet vissen, omdat de vissen giftig zijn. In het lage land van de uitwaarden van de IJssel liggen rivierduinen. Hier werden de boerderijen op gebouwd. Berghuizen is ernaar vernoemd. Aan de ander kant van het kanaal ligt een grote fabriek met een lange geschiedenis aan de bouw te zien.
5.     Wapenveld
Tocht: 30 (5)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Bij Wapenveld kwamen wat wegen samen. Verspreid liggen er wat winkels en een gesloten restaurant. In de etalage van de fotozaak lacht een clubje skirs tegen de camera. Een briefje in de etalage nodigt vrouwen uit om elkaar te ontmoeten en te praten over de stress bij het nemen van beslissingen. Iets buiten het dorp staat een molen op een heuvel.
6.     Werven
Tocht: 30 (6)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland



Via het landgoed Klooster slingert de weg zich door een bos naar de weidse vlakte van de rivier de IJssel. De uiterwaarden staan onder water en het is niet meer te zien waar het afvoerkanaal bij het gemaal loopt. Tegen de dijk liggen wat boerderijen, Dat is dus Werven.
7.     Marle (Wapenveld)
Tocht: 30 (7)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


De dijk verbindt duidelijk de hoge plekken aan de rivier, waar de boerderijen op staan, meestal buitendijks, maar soms ook binnendijks. Verlaten in het landschap staat er een molen.
Aan oever van de IJssel grazen duizenden ganzen. De eerste kieviten zijn terug uit het zuiden.
8.     Vorchten
Tocht: 30 (8)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Volgens de eigenaar van het poppenspelmuseum is Vorchten het centrum van de wereld, alleen weten de meeste mensen dat niet. Hij kwam hier 30 jaar geleden terecht. In die tijd had hij een internationaal poppenspel, waarmee hij door Europa trok. Nu wordt er maar weinig gespeeld. Wel is hij de bezitter van een grote collectie voorwerpen. Hij maakt er reizende tentoonstellingen van. Ook groepen zij van harte welkom voor een bezoek aan het museum en een demonstratie. De schuur waar het theater was is opgeofferd. Het is nu een magazijn voor zijn steeds groter wordende verzameling. De kerk van Vorchten is van ver te zien met zijn typerende dak. Er stond al een kerk voor het jaar 900. In de 12e eeuw werd de kerk herbouwd en gewijd aan Johannes de Doper. Het kerkhof kijkt uit over de weilanden.

9.     Wolbert
Tocht: 30 (9)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Kleine boeren zijn er niet meer. Er staat nu een fabriekachtige boerderij,waar de koeien niet meer buiten komen. Een oude witte boerderij heeft een mooie verzameling vervallen schuren.
een wetering voert nu het water af naar de IJssel en werd vroeger vast veel gebuikt voor het vervoer.

10.     Hoorn (G)
Tocht: 30 (10)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Een oude tractor van het merk Deutz staat buiten en oogt precies als oude reclamefolders uit de tijd, dat mijn schoonvader ze verkocht aan de boeren.
Bij het kanaal staat een oude fabriek waar men ooit eens vaten maakte. Hij steekt hoog boven het landschap uit.

11.     Hoornerveen
Tocht: 30 (11)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Bij een klein wit huisje ligt een omgewaaide appelboom. Een moeder coacht haar zoontje bij het oversteken van de provinciale weg. De eigenares van het gele huis met de rode ramen snapt niet waarom ik een foto maak.
12.     Heerde
Tocht: 30 (12)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Vlak voor Heerde ligt een historische fabriek waar nog steeds beschuit gemaakt wordt, Arks beschuit. De eerste steen werd in 1931 gelegd door de toenmalige directeur. Bij het gemeentehuis met een wapen met veel koeienkoppen en een ploeg is een gedenkteken voor de gevallenen, ook die in Nederlands Indi. Ze stierven voor orde en vrijheid, al denken we daar nu wat anders over. De kerk van Heerde is groot genoeg voor de hele omtrek. Op een pleintje staat de schaapsherder met zijn hond te wachten in brons.

13.     Markluiden
Tocht: 30 (13)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


De postbode van Markluiden is er geboren. Zij vader woont er nog, daar wat verder op. Vroeger had hij een kleine boerderij, maar dat is al lang geleden. Vroeger was de kleur van zijn tas het rood van de PTT. Nu is alles oranje van TNT, ook zijn jack. Voor hem is er maar weinig verschil. Hij kent alle mensen uit Markluiden. Het waren vroeger `luiden`, die maar de `markt`gingen. Hij zal nog een paar keer mijn pad kruisen op weg naar een volgende brievenbus.

14.     Ooster Oenen
Tocht: 30 (14)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland



Twee mannen zetten een nieuwe deur in de tot woonhuis verbouwde achterkant van een boerderij. Een vrouw begroet de voorbode van de lente in haar rotstuintje.
15.     Oenen
Tocht: 30 (15)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Gelukkig voor Oenen is er een ruime school met de Bijbel. De woning van het hoofd der school staat er naast. Bij de kerk staat op het Koefeestpleintje een beeldje van een boer, die een schaap verkoopt als herdenking aan de 150 jaar koefeest (1855/2005).
16.     Boshoek
Tocht: 30 (16)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Twee forse werkpaarden staan in de wei bij Boshoek. Er is niet veel bos meer in Boshoek, maar wel een oude meel fabriek. Ik mag van een aardig meisje even binnen kijken. De houten dakconstructie is nog helemaal in takt. Het moet zon 40 jaar geleden zijn, toen de laatste wagen meel kwamen halen. Haar grootvader heeft er nog gewerkt als jongen van 20 jaar. Hij zou nu 65 jaar zijn geworden, maar is al een tijdje dood. De fabriek wordt nu alleen maar gebruikt als opslag. Ze gaat weer verder met het wegknippen van de klimop, die tegen de gevel aan groeit.

17.     Wijnbergen (Epe)
Tocht: 30 (17)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Verspreid in het land liggen de boerderijen en de huizen van Wijnbergen. De historische schaapskooi is mooi opgeknapt.
18.     Loobrink
Tocht: 30 (18)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Even voorbij de kruising van de A20 en het Apeldoornskanaal ligt de recreatieplan `Het Kievitsveld. De opgeschoten elzen en wilgen worden kort gezaagd. Bij een boerderij grazen twee hooglanders. In de verte steekt een fabriek hoog boven het landschap uit.
19.     Emst
Tocht: 30 (19)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


De kerk van Emst staat op een heuvel. Emst is niet veel meer dan huizen en wat winkels langs de weg van Vaassen naar Epe. Bij een benzinepomp staat een plastic bediende vriendelijk te wezen en reclame te maken voor Texaco.
20.     Westerdorp
Tocht: 30 (20)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Een mooie kronkelige weg slingert zich tussen de boerderijen en de bomen door. De afgewaaide takken zijn netjes op een stapel gelegd.
21.     Zuuk
Tocht: 30 (21)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


De watermolen van Zuuk is helemaal weer in werking. In 1990 werd het eerste nieuwe rad aangebracht door de man, die er het laatste mee gewerkt had. In 2000 kwam er een tweede rad bij. Alles draait nu, zoals het eeuwen draaide. Om de hoek staat een verdwaalde fabriek met een bronzen paard naast een boerderij.
22.     Epe
Tocht: 30 (22)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland
De kerk van Epe steekt hoog boven de winkels uit. De Hema en de andere bekende Nederlandse winkels wachten geduldig op publiek. Het ontbreekt me aan tijd om Epe beter te leren kennen.



De kerk van Epe steekt hoog boven de winkels uit. De Hema en de andere bekende Nederlandse winkels wachten geduldig op publiek. Het ontbreekt me aan tijd om Epe beter te leren kennen.

23.     Wissel
Tocht: 30 (23)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


In Wissel is een sportclub en een dierentuin. Het is er nu stil zonder toeristen.

24.     Tongeren
Tocht: 30 (24)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


Lang geleden fietsen we met mijn ouders door dit dorpje. Mijn vader zei steeds, dat er in Belgi ook een Tongeren was. Ik was vergeten, dat er huizen met rode luiken stonden en schuren van hout. Ook dat er een wit schooltje stond vernoemd naar `Le Chavalier`, maar dat kwam omdat het vakantie was en ik toen geen school wilde zien.

25.     Harde ('t)
Tocht: 30 (25)
Bezocht op: 8 maart 2007
Provincie: Gelderland


De lange weg naar `t Harde daalt van de Woldberg af naar het IJsselmeer. Alles aan t Harde is militair, de schietbaan, de legertrucs, de kazernes en het meisje in uniform op het station.
Ruim 6 jaar later is de rest van 't Harde aan de beurt op weg naar een tocht door de Flevopolder (nr 205). De Elbergerweg is op weg naar Elburg en vormt de winkelstraat van het dorp. Tussen de eigentijdse huizen is nog een vergeten boerderij te vinden. Een moeder neemt haar dochtertje mee naar de kapper en aan de overkant is het Houdenhuis Henriette. Er is uitverkoop en alles moet weg. Het woord "Sale" is hier nog niet geland. Naast frivole exemplaren is er een ruime vooraad zwarte hoeden, heel geschikt voor de kerkgang. Voor een groot herenjhuis staat een gedenkteken in de vorm van een Davidster. Dit ter nagedachtenis van Theodore H. Bachenheimer, die viel voor onze vrijheid.