Tocht 56 - Een kerststal in een boom
Datum:
26 November 2007
Weersomstandigheden:
Bewolkt met regen
6 graden.
Wind: Noord-west 4.


Reisgegevens:
IJsselstein - Utrecht op de fiets
Utrecht – Deventer met de trein
Tocht: Deventer - Deventer
Deventer - Utrecht met de trein
Utrecht -IJsselstein met de fiets
Afstand:
IJsselstein - Utrecht vv: 28 km
Tocht: 55 km
Totaal: 83 km
Aantal plaatsen:  15
 
1.     Epse
Tocht: 56 (1)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


Bij binnenkomst van Epse wordt iedereen verwelkomt met de ereboog bij het huis van Jon en Joke. Ze zijn duidelijk 25 jaar getrouwd. Hun naam wordt opgesierd met kleinen sparretjes. Dat is niet toevallig, want ze zijn de trotse eigenaren van de naastliggende supermarkt De Spar. Ook hier hangt een bord met de aankondiging van hun jubileum. Joke is gelukkig zelf in de winkel. Ze is nog wat moe van het feest en de receptie. Voor de receptie waren alle klanten uitgenodigd, maar vooral de ouderen van Epse waren aanwezig. De jongeren doen het af met een kaartje.De receptie was natuurlijk wel een beetje voor de klantenbinding, want als middenstander in een klein dorp moet je wat extra doen voor de mensen. Joke en Jon zijn ook niet te beroerd om lunches te verzorgen bij vergaderingen. Veel bewoners zijn blij met hun supermarkt, want zo kun je gemakkelijk aan je boodschappen komen en er is altijd tijd voor een praatje.
Joke en Jon draaien hun winkel al 18 jaar en bij de flessenautomaat hangen de oude foto’s uit vroegere tijd. Er is goed te zien, dat de zaak steeds is uitgebouwd. Tussen de oude spullen vonden ze nog een folder van 25 jaar terug.
Epse heeft ook een zaak in sanitair met een levensgrootte kraan aan de gevel en een verbouwde molen. Op de hoek werkt een autozaak zich op tot autopaleis.
2.     Gorssel
Tocht: 56 (2)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


Op de luifels van de winkels staan namaak zwarte Pieten. In de fraaie villa Everdinahof is een wereldwinkel gevestigd. Hier tegenover staat aan het plein een monumentaal stadhuis. Daar de gemeentelijke herindeling heeft het een andere bestemming gekregen. De kerk getuigt nog van de tijd, dat Gorssel alleen maar een dorp was. Nu is het een toeristencentrum in herfstrust. Zo ligt “De Roskam” er wat verlaten bij. De uitspanning was er al in 1654.
Iets achter het centrum ligt een parkje met een echte TOP. Het is een kegel opgebouwd uit stenen, die staat voor een toeristisch overstappunt. Hier komen een groot aantal wandel- en fietsroutes samen. Zo kun je hier er aan de Drie Kieftenroute beginnen.
3.     Quatre Bras
Tocht: 56 (3)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


Quatre Bras is inderdaad een kruispunt van vier wegen. Je kunt er naar Zutphen, naar Deventer, naar Joppe en naar de IJssel. Op de hoek staat een Chinees. De vrouw in de trein woonde jaren in de buurt, maar wist niet waarom het in het Frans moest. Het had in ieder geval niets met Napoleon te maken. Ook een andere bewoner, die net de krant uit de bus kwam halen, wist het antwoord niet. Quatre Bras heeft ook voetbalvelden en grenst aan de bossen.
4.     Joppe
Tocht: 56 (4)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


In het bos ligt bij de spoorbaanovergang een wit restaurant. Tussen de hoge bomen staat een grote kerk. Er staan maar weinig huizen in Joppe. De kerk is open en in de hal kan men kaarsen branden. Het is de Mariaterhemelopnemingskerk. Misschien is de kerk wel zo groot, omdat de stichter van adel was en blijkbaar geld wilden investeren in zijn zielenrust. In 1868 legde baron van Hövell tot Westerflier er de eerste steen. Zijn landgoed ligt wat verderop. Het lukt niet om er met de fiets te komen. De paden zijn te modderig. Wel staat onverwachts in de holte van een boom een miniatuur kerststal. Wandelaars weten niet wie de stal daar heeft ingericht. Soms staan er ook kleine kabouters in en soms is de boom ook een tijdje leeg. De naam Joppe is afkomstig van “Jobs hofstede”, waarvan de fundamenten nog ergens onder het landhuis liggen.
Joppe heeft ook een school en de kinderen zij wat opgewonden. Dat is niet verwonderlijk, want even verderop stap een echte zwarte Piet uit een autobusje. Piet wil wel op de foto. Zijn specialiteit is klimmen, zegt ze.

5.     Oxe
Tocht: 56 (5)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Overijssel


De weg naar Oxe loopt bijna dood. Het is een “eigen weg” en erg modderig. Een man sleept takken uit het bos en wijst de weg. De Dortherbeek loopt langs het landhuis De Oxerhof. Het is een bezinningscentrum geworden. In de tuin langs de beek heeft men een soort amfitheater gebouwd van beton. Een oude boerderij en een klein huisje kijken met hun rood met witte luiken uit op een mooie beuk.
6.     Dortherhoek
Tocht: 56 (6)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Overijssel


Langs een fietspaadje heeft de schietclub uit Bathmen zijn baan. Het is een nieuw onderkomen en de club draagt trots de naam VZOD (Vooruit Zij Ons Doel). Het is dus niet toegestaan om opzij of achteruit te schieten.
Langs de heg zoekt een mooie haan naar voedsel op de voet gevolgd door een eend. Het is duidelijk, dat zij toen zijn ei uitkwam de haan er bij stond te kijken. De eend ziet hem voor de rest van zijn leven aan voor zijn moeder.
Boven de stompe toren van een afgekapte molen trekt de zwarte lucht zich samen. Een in de regen zie ik een benzinepomp en een duiventil in het weiland.

7.     Kring van Dorth
Tocht: 56 (7)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


De Achterhoek wordt opgesierd met fraaie landhuizen en kastelen. Ze herinneren aan een feodale tijd, maar hebben er ook voor gezorgd, dat er mooie bomen en parken gebleven zijn. Zo ook in de kring van Dorth. Naast een paar boerderijen is er zicht op een waterpartijen van het landgoed Dorth. In één van de boerderijen is het mogelijk om zelfgerookte paling te kopen, maar niet op elke dag in de week. De partner doet meer in voeten. Die is niet gewoon pedicure maar ook podoloog. Je kunt er terecht voor de podozorg.
8.     Harfsen
Tocht: 56 (8)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


Op het plein staat een torenklok in een houten stellage. Halfsen verzet zich op zijn eigen manier tegen de gemeentelijke herindeling. Ze waren eerst samen met Laren, maar nu zijn ze van Lochum. Een passerende mevrouw vind, dat dit zeker geen vooruitgang is. Vroeger kon je nog wel een wat regelen op het stadhuis, nu is alles zo bureaucratisch. Het buurthuis heet niet voor niets “Ons Gebouw” en de Rabobank “De Bank” en het marktplein “Ons Plein”. Deze laatste naam is bedacht door de kinderen van Harfsen. De mevrouw had liever gezien, dat het naar burgemeester van Talen vernoemd was, want dat was een goeie. De eetgelegenheid “Happy Days” is helmaal in Amerikaanse stijl met het vrijheidsbeeld boven de ingang. In het raam staat een oude radio.

9.     Laren (G)
Tocht: 56 (9)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


De dorpskern van laren is opnieuw ingericht, maar bij de kruising staat al eeuwen de “aangaansplaats” Witkam, die in oude brieven uit 1652 al werd genoemd. In de serre hangen de portretten van de over grootouders van de huidige eigenaars, de Harond Reurslag en zijn vrouw Frederike. De Witkamp is sinds 1909 in hun bezit. In de oorlog werd Laren door bombardementen zwaar getroffen en ook de Witkamp moest weer worden opgebouwd, alleen de feestzaal stond nog overeind.
Nu kun je er erwtensoep eten met roggebrood en Zeeuws spek, maar in de zalen treden beroemde bands op zoals De Dijk, Van Dik Hout en Di-Rect. Er zijn maar liefs drie zalen voor de dancing/discotheek en in de Funbar is elke week een ander thema.
Tegen de zwarte lucht steekt een rode gespalkte schoorsteen fel af en op de hoek van de weg naar Oolde staat een bindster het oude boerenleven in ere te houden.
In Laren staat de dikste eik van Nederland en wel op het landgoed Verwolde.
10.     Oolde
Tocht: 56 (10)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Gelderland


Ook Oolde heeft zijn landgoed, gelegen langs de weg naar Bathmen. Het landhuis ligt er mooi, maar nog mooier is het koetshuis met zijn rode stenen. Naast het wapen is er een paardenhoofd in de muur uitgehouwen. Op de tegel staat de naam van de eigenaresse. Het was de gravinne van Wassenaar Starrenburg geboren Rechteren Limpurg. Op de steen is nog net plaats over voor de architect Elberson. De zijweg van Oolde heet Blauwe Hand.
11.     Zuidloo
Tocht: 56 (11)
Bezocht op : 26 november 2007
Provincie: Overijssel


Op weg naar Zuidloo komt je een eenzaam winkeltje tegen. Ooit kon men er vast levensmiddelen krijgen, maar nu is er op afspraak kunst de koop. De beelden tonen wat klassiek, maar de naam is origineel “Oog en Blik”. Aan de zuidrand van het bos/loo wordt een nieuw huis gebouwd. De regen wist bijna elke foto uit.
12.     Bathmen
Tocht: 56 (12)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Overijssel


Door de regen doe ik Bathmen tekort. Bij binnenkomst wel een mooi gezicht over de passerende Schipbeek. Verder een mooie oude villa tussen hoge bomen.
Op de weg naar Deventer is een klein geel bordje te zien “MC Bathmen”. Dat MC staat voor het magazijnencomplex van de Koninklijke Landmacht en herinnert aan de tijd, dat ik daar op legeroefening mocht met een klein tentje in het bos. Ik was de bestuurder van de E9 en vrachtwagen waar een telexverbinding mee gemaakt kon worden. De wagen was erg oud en duidelijk door de Amerikanen in de oorlog achter gelaten als verouderd. Het was de sport om als eerste verbinding te hebben met het hoofdkwartier en dat lukt zowaar.
Voor alle duidelijkheid, een telex was een e-mail zonder beeldscherm.

13.     Apenhuizen
Tocht: 56 (13)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Overijssel


Over het spoor begint Apenhuizen. Daar liggen verspreid een aantal boerderijen, maar bij het begin van de weg staat een voormalige melkfabriek met een hoge schoorsteen. Nu woont er de Hubo, een garage en een zaak in sanitaire artikelen. Tegenover de fabriek staan een paar huurwoningen, die vast ooit gebouwd zijn voor de werknemers van de fabriek. Nu kun je er mezenkastjes en voederkooitjes kopen, maar ook een goed konijnenhok. Over apen was daar niets bekend.
14.     Oude Molen
Tocht: 56 (14)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Overijssel


Ooit kocht de Heer van Dorth de grond en de gebouwen voor 900 gulden. Maar dat was lang geleden in ongeveer 1552. Nu pronkt daar nog steeds de korenmolen “De Leeuw”, een echte stelling molen, met ernaast een mooie boerderij. Deze molen is van 1856 en de familie Te Winkel leverde eeuwenlang de molenaars.
Naast de weg staat een bordje, dat er in de SPLO op 1 december “apenrock” is.
15.     Colmschate
Tocht: 56 (15)
Bezocht op: 26 november 2007
Provincie: Overijssel


Colmschate is allang geen eigen buurtschap meer, maar gewoon opgeslokt door Deventer. Toch staat aan de weg een kerk, na de oorlog nieuw gebouwd. Op een industrieterreintje bij het spoor staat nog een boerderij met een zeer oude leilinde, nu versiert met lampjes voor de kerst.
Het industrieterrein is op zondag open en het lijkt, dat de kerk daar van mee mag profiteren.
Verderop beginnen de nieuwbouw wijken en het winkelcentrum De Vijfhoek en daartegenover ligt de kunstijsbaan.