Tocht 38 - Het ongeluk bij de molen
Datum:
24 Mei 2007
Weersomstandigheden:
Warm en zonnig
23 graden.
Wind: Noord/West 2
Reisgegevens:
IJsselstein - Utrecht met de fiets
Utrecht - Dordrecht met de trein
Tocht: Dordrecht - Dordrecht
Dordrecht - Utrecht met de trein
Utrecht - IJsselstein met de fiets
Afstand:
IJsselstein-utrecht vv 28 km
Tocht: 76 km
Totaal 102 km



Aantal plaatsen:  20
 
1.     Achter-Lindt
Tocht: 38 (1)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Het fietsveer naar Putterhoek vaart in dit seizoen alleen op schooltijden. Een oud-politiagent en zijn vrouw denken meer over een alternatief. Het wordt de Heinenoordtunnel. Achter-Lindt zijn een paar huizen tegen een oude dijk. De naam is bij een oude bewoner op een fiets niet bekend. Wel vertelt hij me van de nieuwe tunnel onder de Oude Maas. Het vreemde bouwsel in het landschap zijn luchtkokers voor de HSL-lijn. Aan het eind loopt de weg dood en huilt een baby en blaffende de honden. De houten ooievaar aan het hek vindt het allemaal goed.

2.     Kijfhoek
Tocht: 38 (2)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Op een oude zandrug langs de afgedamde stroom van De Devel staat een oude boerderij en wat huizen, maar mooier is het kerkje in de bocht van de weg. Het is misschien het oudste kerkje van Zuid-Holland en was al in 1388 terug te lezen in de oude documenten. Er zijn nog steeds diensten. Het kerkje is 1993 gerestaureerd en toen vond men een oud waterbekken, dat weer teruggeplaatst is. Er staan wat graven rondom en er wordt nog steeds ter aarde besteld. Het is er stil in de verlaten hoek tussen een spoorwegemplacement en wegen. Er wordt rondom de Devel een nieuw natuurgebied aangelegd. Twee meisjes rijden samen een ommetje op hun paarden en praten over…..hun paarden.
3.     Klein-Lindt
Tocht: 38 (3)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


De vrouw van het eerste huis (of het laatste) is niet blij met het nieuwe natuurgebied. Het worden veel bomen en daardoor gaat het huidige ecosysteem veranderen. De zwanen zullen wel blijven, maar de bijzondere moerasral zal wel verdwijnen. Hij maakt alleen ;’s nachts het geluid van een huilende baby. Ze kan er goed bij slapen. Aan de andere dijk staat een lang huis. Aan de vorm is te zien, dat het een gemaal geweest moet zijn. Dat klop volgens de heer van Rijswijk. Zijn grootvader bediende er al het stoomgemaal van 1883 en zijn vader het elektrische gemaal van rond 1920. Voor het gemaal kon het water alleen geloodst worden als het water aan de andere kant laag was. Er lag daar een haven met een open verbinding met de Oude Maas. De Devel was toen nog een breed moerasgebied, waar stropers hun maal vandaan stroopten. Nu is er een nieuw gemaal en werd dit gemaal woonhuis van zijn vader en nu woont hij er. De heer van Rijswijk werkt nog steeds voor het waterschap en zijn broer bedient het nieuwe gemaal. Net als vroeger zijn de boeren nooit tevreden. Er moet eigen al gemalen worden voor er regen is gevallen. In de tuin staan van plaatijzer gemaakte vogels. Het is een hobby. De echte reigers schrikken niet van hun metalen soortgenoot, wel van een dun draadjes om de vijver.
4.     Heerjansdam
Tocht: 38 (4)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Net als bijna alle dorpen zijn de huizen samengeklonterd aan de dijk. Alleen de kerk staat wat apart bij de gerenoveerde dorpskroeg. Het dorpsplein heeft weinig sfeer. Achter het dorp strekt zich “het Waaltje” uit, die duidelijk door heer Jan ter plaatse is afgedamd. Er staat een strakke moderne gereformeerde kerk met een loopbrug. De vrouw van de dominee zit in de zon. Volgens de oud-politieman zijn de bewoners van dit dorp vooral eigenwijs. Hij leerde zichzelf Russisch en werd zo tolk bij het lossen van de grote Russische zeeschepen. De Russen spraken geen woord engels en dat was lastig. Zelf was hij in de “oude tijd” een paar keer in de Sovjet Unie geweest. Het is inmiddels meer dan 30 jaar geleden, dat hij werkte. Nu fiets hij met zijn vrouw en kijkt naar de schepen, die over de Oude Maas varen.
5.     Barendrechtse Veer
Tocht: 38 (5)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Ooit lag hier de Barendrechtse hefbrug. De “hef” in de volksmond. Op imponerende wijze kon hij omhoog om de grote zeeschepen door te laten. Beneden aan de dijk ligt de boerderij Dijkzicht. Daar is mijn schoonmoeder geboren en bracht mijn vrouw haar vakanties door als klein meisje. De familie Groeneboom bebouwde het land eeuw na eeuw. Toen ome Cor ziek werd en overleed heeft zijn vrouw tante Anna het bedrijf verkocht., gelukkig aan een echte boer en niet aan een stedeling. Boerderij “Dijkzicht” is nog steeds een boerderij en de boer loopt buiten. Hij is nieuwsgierig naar de familie geschiedenis. Tante Anna komt nog steeds op zijn verjaardag. Hij fietste als scholier met mijn schoonzus Riet mee naar de Mulo.
Nu werkt hij samen met zijn zoon nog steeds op het boerderij. De tijden zijn er niet beter op geworden. Op de veiling van Barendrecht kon je nog goede prijzen krijgen, maar nu kopen de supermarken via contracten alles op tegen dumpprijzen. Hij verbouw nog steeds uien, aardappelen en graan. De grond is groeizaam en goed. Samen met zijn vrouw gaan ze op zoek naar oude foto’s van de boerderij. Ze worden gevonden. Een boerin met Zeeuwse kap poseert en tijden de watersnood van 1928 stond de boerderij onder water.Het is allemaal lang geleden. Hij heeft de oude klinkers uit de stal gehaald en de mooie IJzelsteentjes wachten naast de stap op een nieuwe bestemming. Het oude arbeidershuisje is afgebroken. Laatst kwam er een man op bezoek, die er geboren was.
6.     Heinenoord
Tocht: 38 (6)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


De tunnels heeft een aparte buis voor fietsers en brommers. Je kunt er met een lift in, maar ook fietsen met een stevige beklimming. Het is er ijzig koud, vandaar de “kille tunnel”. Aan het begin van Heinenoord staat een boerderij, doe ooit groot en rijk was. De stenen zijn van een geelachtig soort. Het hek is al jaren niet meer in gebruik, het pad overgroeid. Langs de weg beslaat een man een Fries raspaard. Hij schraapt de hoeven af met een mes. Je moet er kijk op hebben, je leert het in de praktijk. Aan zij accent is te horen, dat de hoefsmid uit Den Haag komt. Daar was hij staljongen op een manage, maar wel een staljongen met een eigen paard. Hij liep een dag in de week mee met een echte hoefsmid en leerde zo het vak. Nu reist hij twee dagen langs een aantal plaatsen waar de mensen hun paard komen brengen. De oude benzinepomp in het dorp is zijn vast stek. Hij kent het paard en weet de andere dieren rustig te houden. Je moet zelf rustig blijven en met ze praten. Op het aambeeld wordt het hoefijzer koud in de vorm geslagen. Straks zet hij zijn mobiele oven aan om warm te smeden. Het is warm, die dag, en het zweet loopt langs zijn voorhoofd. Wat verder op in Heinenoord ligt bij de kerk de toegangspoort van een monumentale boerderij en op de hoek staat een oude smederij met de tekst “Hoefsmid met rijksdiploma
7.     Goidschalxoord
Tocht: 38 (7)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Hier nader ik het eigenlijke doel van deze tocht. De oude vervallen molen aan de dijk, waar eens een ongeluk plaatsvond. Het was in 1927.
Eerst passeer ik de smalle straat met aan beide kanten huizen en een rechthuis met een hond op het uithangbord. Er staat een ijzeren hek om de molen en bouwvakkers werken aan de bouw van een riante villa naast de molen. Die zou eigenlijk niet op deze plek gebouwd moeten worden, de plaats van het ongeluk.
Het ongeluk was een auto-ongeluk. De grootvader van mijn vrouw had als eerste boer een echte Ford en ging met vrouw, dochter en kennissen een tochtje maken over de dijk aan de andere kant van de rivier. De dijk loopt met een bocht om de molen. Het is niet duidelijk, hoe het ongeluk ooit is gebeurd. Er werd in de familie over gezwegen. De auto reed van de dijk en kwam op zijn kop terecht. Iedereen overleefde de val, behalve de echtnoot van de bestuurder. Ze heette Huigje Groenenboom - van der Giessen Ze heeft nog 14 dagen geleefd en overleed in een ziekenhuis in Rotterdam. Het gezin bleef achter met 3 kinderen uit een eerder huwelijk en 3 eigen kinderen. Nog steeds staat haar kleine grafsteen in de heg van de begraafplaats van Barendrecht. De topzichter en oude bewonderaar van haar wilde het niet ruimen. voor een wegverbreding. De resten van de molen zijn nog steeds een monument voor dit familiedrama.
Het is goed te horen, dat een dag geleden een stichting de molen in haar bezit heeft gekregen(www.molengst.nl). Het doel is om de molen in de oude glorie te herstellen. Het verhaal van Huigje maakt deel uit van de geschiedenis van de molen, die het lang geleden allemaal zag gebeuren.
Vijf jaar later is de molen volledig gerestaureerd. De hele bevolking heeft zich hiervoor ingezet en er was de actie rond het TV-programma " De Restauratie". De molen werd genomineerd en door de meeste SMSjes te organiseren ontving de stichting 1 miljoen euro. Op 8 mei 2010 werd alles klaar en konden de wielen weer draaien. Een waardig monument voor Huigje Groenenboom.
8.     Reedijk
Tocht: 38 (8)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Het is vreemd, hoe vaak een buurtschap of dorp niet verbonden wordt met de naam van een bekende. Nu weet ik waar de verre familie van de schoolarts uit utrecht, Marian Reedijk vandaan komt. Er staat nu een aardbeienkwekerij met een verkooptafel in de garage. Buiten staat een soort aardbeienbeeld en zelfs een zitkoe heeft de gele spikkels en een groen kroontje.
Bij de splitsing van de reedijk staat een mooie oude boerderij.
9.     Brabersweg
Tocht: 38 (9)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Het is geen dorp en geen buurtschap. Gewoon een blok met sociale woningen in het weiland.
Volgens de loodgieter heeft het ook geen eigen naam het is gewoon een wijk van Mijnheerenland. Een oude boerderij kijk arrogant toe.
10.     Greup 1
Tocht: 38 (10)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Ja het klopt, volgens een bewoner, er zijn twee Greupen en ertussen ligt de Stougjesdijk. Beide Greupen zijn niet meer dan wat verspreide huizen aan een oude dijk. Aan de ene kant vooral de huizen van de oude landarbeider, in de polder de boerderijen. Er wordt op grote borden smeekt om oude auto’s. Sinds de Oostbloklanden meedoen met Europa is dat weer goede handel.
12.     Greup 2
Tocht: 38 (12)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


De tweede Greup is net als de eerste, maar alleen niet aan een groeistad aangebouwd. Aan de gevel van een huisje staat hangt een historisch reclamebord van de RVS, de verzekeringsmaatschappij uit Rotterdam. De mensen onder een parapluwet doen het vandaag nog goed in hun reclame.
12.     Stougjesdijk
Tocht: 38 (11)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Ook Stougjesdijk heeft het patroon van de beide Greupen voortgezet met boerderijen en kleinen huisjes aan de dijk. Het landschap is wijds, al doorkruist een weg het uitzicht. Een brave vader bouwde een hele speeltuin voor zijn kinderen met een groot hek tegen het verkeer.
13.     Klaaswaal
Tocht: 38(13)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Bij Klaaswaal komen een aantal dijken samen. De kerk staat onder aan de dijk en werd vroeger vast vergezeld door de kroeg en het gemeentehuis. Op de weg naar Oudedijk staat een schakelpunt van elektriciteitsdraden. Het is een waar kunstwerk geworden van rood, staal en draden.
14.     Oudedijk
Tocht: 38 (14)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


In het streekmuseum moet vast wel bekend zijn, waarom nu deze dijk de Oudedijk heet.
het is er als overal in de Hoekse waard, waar de boerderijen en de kleinen huisjes zich vastklemmen aan de dijk. Het stukje grond achter de kleinen huisjes was echter niet breder dan het taluud van de dijk. Overal in Nederland stelen mensen borden en zetten, die in hun eigen tuin. Ook hier in Oudedijk met het bord “ gevaarlijk terrein”. Als ik er een foto van neem slaan binnen de 10 honden aan. Het is dus echt gevaarlijk.
15.     Westmaas
Tocht: 38 (15)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Het is duidelijk, dat Westmaas vroeger een streekfunctie had. Er was een kerk, een haven, een smid en een molen. En natuurlijk was er een kroeg of feestzaal en wat winkels. Die zijn er nog steeds. De molen rijst hoog en wit op tegen de blauwe lucht. Je kunt er dierenspullen kopen. De straatnamen zijn nuchter en duidelijk: De Breestraat, De Nieuwstraat, De Havenstraat en het Benedenhaagje. In de bakkerswinkel heerst nog echte gedienstigheid. Er wordt lang overleg met een klant over de roomboterkoekjes in de reclame. De roombroodjes zijn uitverkocht, maar er is wel een verse tompouce.
16.     Maasdijk (Oud-Beijerland)
Tocht: 38 (16)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


De school gaat uit en het is nu druk op de smalle dijk, die eens de Binnenbedijkte Maas afsloot. Achter de huizen glinstert het blauwe water en er zeilt een zeilboot met zijn witte zeil.
17.     Westdijk
Tocht: 38 (17)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Het is weer en dijk met huizen en boerderijen aan de voet. Vooraan staat een boerderij en die typische zwart geteerde houten stal. Er staan schapen in en een pony. Een meisje mag ze aaien.
18.     Mijnsheerenland
Tocht: 38 (18)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Mijnsheerenland heeft iets statigs, Dat komt door een aantal grote herenhuizen en een landgoed met hoge bomen. Een bos is hier zeldzaam. Het landgoed “Hof van Moerkerken” heeft een statige oprijlaan. Ook de kerk mag er zijn. Groter dan de meeste kerken in de omgeving en voorzien van een mooi hekwerk. De dominees moeten nogal zwaar geweest zijn, want het hek is voorzien van brandende vuurtongen uit de hel.
19.     Blaaksedijk
Tocht: 38 (19)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Een lange dijk met de huizen op of aan de dijk. Het achterhuis ligt altijd lager dan de voordeur. Winkels zijn er niet meer. Aan de voorgevel is te zien, dat ook hier vroeger een kruidenier en een bakker zijn geweest.
20.     Kuipersveer
Tocht: 38 (20)
Bezocht op: 24 mei 2007
Provincie: Zuid-Holland


Het veer is er al lang niet meer. Het buurtschap ligt in een uithoek. Er staat een grote boerderij en wat kleinere huizen. Beneden aan de dijk is niet een buurtvergadering. Een aantal mannen staan rond een fietser in een fel gekleurd shirt en vragen naar het verloop van zijn koers. Tegen Puttershoek staat een gigantische suikerfabriek. Die nu stil staat. Het wachten is op de bietencampagne. Op de muur is een gedateerde maquette aangebracht, waar te zien is, dat het uiteindelijk allemaal op tafel terecht komt. Hoelang zal de fabriek nog draaien als de subsidies voor suikerbieten verdwijnen in de strijd om de wereldhandel.