Tocht 186 - Langs het spoor van de Langstraat
Datum:
08 April 2013
Weersomstandigheden:
Licht bewolkt
Temperatuur: 7 graden
Wind: O4

Reisgegevens:
IJsselstein – Utrecht met de fiets
Utrecht – Dodrecht met de trein
Tocht: Dordrecht – Tilburg
Tilburg – Houten met de trein
Houten – IJsselstein met de fiets

Afstand:
IJsselstein – Utrecht vv 14 km
Tocht 91 km
Houten – IJsselstein 15 km
Totaal 120 km
Aantal plaatsen:  16
 
1.     Gaete
Tocht: 186(1)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De dijk van Lage naar Hooge Zwaluwe maakt een scherpe bocht. Een aantal boerderijen staan hier bij elkaar. Een licht geel huis valt op tussen al het baksteen, zeker met een fel rode auto voor de deur. Een zijweg loopt dood in de richting van de Amer. De wilgen zijn geknot en zijn klaar voor een nieuw leven. Bij de laatste boerderij heeft de bewoner twee buxushagen opgeknipt tot eend-achtige kunstwerken. Fietsers moeten hier langs het fietspad om niet weggetoeterd te worden door automobilisten.
2.     Hooge Zwaluwe
Tocht: 186(2)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Overal in dit gebied is te zien, hoe het land stap voor stap is heroverd op het ondergelopen land van de Biesbosch. De huizen en boerderijen liggen aan de dijken. Zo ook in Hooge Zwaluwe, dat achter de kerk nog een lager gelegen straat heeft. De spoorbaan met zijn voormalig station verdeelt het dorp in twee delen. Ook het station bestaat uit twee delen, gebouwd in twee verschillende tijden. Het noordelijke deel van Hooge Zwaluwe toont veel geschiedenis, het zuidelijk deel heeft ook wat nieuwbouw. Aan de gevel van een huis aan de dijk hangt een blauw monumentenbordje met twee gele zwaluwen. Er hangt een rode brievenbus aan de gevel met de tijden dat de bus wordt geleegd. Dat zijn er per dag zeven. Dat is natuurlijk al lang verleden tijd,. Bovendien is het een Franse brievenbus met Franse namen van de dagen van de week. Het verenigingsgebouw Concordia huist in een voormalige school en het stadhuis is nu de uitvalsbasis van de Heemkundekring. Die kring is vernoemd naar ene Willum Snickerieme, een financieel deskundige , die in 1328 tot ridder werd geslagen. Hij was de grondlegger van de vele bezittingen in deze streek van de familie Oranje-Nassau. Hooge Zwaluwe heeft een haven, ooit een verbinding met de Maas, nu de Amer. Toen in 1950 de Amer werd ingedijkt was het over met de haven. Aan de gevel van de familie Luiijf hangt een wat verweerd schilderij van hun hond, een Benner Sennenhond.
.
3.     Heikant (Wagenberg)
Tocht: 186(3)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De dijk splitst zijn hier in twee richtingen. Het vlakke bijna Hollandse land gaat over in meer Brabantse sferen. Er hoort dus een kapelletje bij en dat staat er ook, gewijd aan de Middelares Aller Genade. Bij de andere afslag staan de witte Willemshoeve en de witte Spring Cottage gebroederlijk naast elkaar, alleen heeft de Willemshoeve een zwarte houten deel. Voor de ramen hangen posters van de rommelmarkt voor de school in Hooge Zwaluwe. Er is daar een feesttent en een loterij. Op de dijk staat een piepklein huisje met de naam Kay’s Odyssey. Een vrouw wacht er met haar auto vol boeken. Ze heeft met enige moeite haar boekenkast opgeschoond. Zo komt een heel leesleven voorbij, van de Zwarte Beertjes met Maigret tot Kader Abdoula. Er is ook veel Franstalig bij, want het echtpaar beheerst die taal goed. Kay komt net aangelopen, maar ziet weinig handel in de dozen in de achterklep. Dus gaat alles naar de Kringloop.
4.     Oud-Drimmelen
Tocht: 186(4)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Ergens verlaten in een grote vlakt ligt het straatje van Oud-Drimmelen. Aan het eind begint het fietspad richting Drimmelen langs een oude waterloop.Die stond ooit in directe verbinding met de Biesbosch. In Oud-Drimmelen is een camping van de familie van Oorschot voorzien van Pipowagens en gastenverblijven.. Aan de straat staan een paar historische boerderijen en hier begint een wandelroute van de ANV. Die doet drie polders aan, de Prinsenpolder, de Kerkepolder en De Worp. Van de Agrarische Natuur Vereniging zijn 90 boeren lid en plus 60 donateurs. Ze dragen de natuur rond Drimmelen een warm hart toe.
5.     Drimmelen
Tocht: 186(5)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De huizen aan de Herengracht zijn statig en getuigen van welvaart in het verleden. Zo ook het Adriaan Lukwelhuis uit 1805. Adriaan was zalmvisser en teven schepen van de Ambachtsheerlijkheid. In het water tegenover het huis ligt een boot met de naam Drie Gezusters. Deze rietaak vertelt een belangrijk deel van de geschiedenis van Drimmelen. Hier was immers het centrum van de riet en griendteelt. De mannen trokken met zo’n boot de Biesbos in en waren alleen op zondag thuis. Het was een zwaar bestaan. Men leefde daar in hutten en of in het vooronder van de aak. Bij het snijden en het hakken gebeurde soms ongelukken en een dokter was niet in de buurt. Liefhebbers verzamelen de gereedschappen en houden zo de herinnering levend, want rond 1970 was het afgelopen met de riet- en griendcultuur. Voor de oude school staat nog een standbeeld van zo’n griendwerker. Even buiten het dorp ligt een grote jachthaven en een zeilschool. Hier verdienen de bewoners van Drimmelen thans hun geld mee.
6.     Steelhoven
Tocht: 186(6)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Steelhoven is een kassengebied geworden. Het zijn grote kassen met buizen voor het transport van water en silo van blinkend metaal. Eigenaars wonen vaak naast hun bedrijf. Eeen beetje verdwaald pikken loslopende kippen een graantje mee uit de bermen. Aan de zijstraat staat nog een grote boerderij. Twee wandelende vrouwen met een vriendelijk herdershond weten de weg naar Geertruidenberg: langs het kanaal, over het spoor, tegen het taluud opklimmen en dan de brug over. Het klopt.
7.     Geertruidenberg
Tocht: 186(7)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De Amercentrale domineert het gebied van verre. Elektriciteitsmasten voeren de opgewerkte energie verder. Het is niet duidelijk of de Dongecentrale nog in werking is. De huizen van het vroegere personeel staan op een rij te verkrotten. Geertruidenberg viert dit jaar haar 800-jarig bestaan en heeft een symbolisch hek geplaatst aan de rand van het oude centrum. Men komt al snel in een andere tijd, al heeft de gesloten supermarkt van de EDAH nog binding met het heden.Op het marktplein staan de historische panden schouder aan schouder waaronder het Rode Huis en het Weeshuis. Auto’s en ook de fietsers moeten hobbelen over de keien. Oude lindebomen zijn nog zonder blad. De kerk met zijn stompe toren kijkt vanuit de punt van het plein toe. Op een klein huisje staan Joodse symbolen. Was het ooit een synagoog? Aan de ringweg om de stad staat nieuwbouw, maar met de sfeer van vroeger.
8.     Raamsdonkveer
Tocht: 186(8)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De doorlopende weg door Raamsdonkveer was ooit de belangrijke noord-zuidverbinding tussen Breda en Gorichem. Het lag voor de hand, dat hieraan een postkantoor lag. Het in 1908 gebouwde pand staat er nog, maar is geen postkantoor meer. Het valt op door zijn roodwitte luiken, zijn vakwerk en de overhangende kappen. Het doet Zwitsers aan en dat was ook de bedoeling van deze chaletstijl. De gleuven van de brievenbussen zijn dichtgemetseld en er boven staat dat de één voor brieven en de ander voor drukwerk was. Daarboven prijkt de Nederlandse leeuw. In een zijstraat staat de schuur van een verdwaalde boerderij in afbraak en een groot wit herenhuis verdeeld de aandacht tussen een copyshop en een grand café.
9.     De Laan
Tocht: 186(9)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Het zwembad De Ganzewiel is vernoemd naar de naastgelegen plas. Een vroegere spoorbaan, nu zonder spoor, kruist de weg. Hier staan een aantal boerderij bij elkaar, waarschijnlijk hoog genoeg om overstromingen uit het verleden te kunnen weerstaan.
10.     Raamsdonk
Tocht: 186(10)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Aan de andere kant van de snelweg staat een indrukwekkend klooster met bijbehorende kerk. De oude begraafplaats ligt ernaast. Over de brug begint Raamsdonk en de kerk, naar het voorbeeld van de Sint Pieter in Rome, domineert het dorp. Het kerkplein getuigt van een rijk Rooms verleden met zijn pastorie, zijn voormalig klooster, zijn bijbehorende school en een groot wit beeld van Jezus met gespreide armen. Het klooster werd ontmoetingscentrum, de school een Judoschool. Op bescheiden wijze wordt de stormvloed van 1421 herdacht en tevens andere rampen, die Raamsdonk teisterden. De weg richting Waspik loopt langs het voormalig station en en tussen hedendaagse huizen staan boerderijen, die tonen dat boeren hier ooit een belangrijke bevolkingsgroep waren.

11.     Waspik
Tocht: 186(11)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Aan de weg van Raamsdonk naar Waspik staat Huize Hoogh Vesteijne met een indrukwekkend smeedijzeren balkon. Bij de buren is het atelier van Marian van den Berg, wiens schilderijen zijn ontstaan uit inspiratie door het reizen naar verre landen. Een kleurrijk abstract schilderij staat voor het raam. Langs de weg staan ook de statige boerderijen, soms fraai gerestaureerd. Het plein van Waspik telt twee kerken. De Rooms Katholieke kerk heeft vier zuilen en een rode band met Latijnse tekst. De andere kerk is ouder en heeft maar een klein torentje. Vandaag worden nieuwe leien op het dak gelegd. De leiendekkers kijken neer op het marktplein, waar een groepje jongeren spelletjes doet met hun mobiele telefoon.
12.     Sprang-Capelle
Tocht: 186(12)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De haven oogt bescheiden, maar in de oude tijden was het een belangrijke haven voor het vervoer naar Rotterdam. Eerst werd er turf afgevoerd en later vee. Er is nu nog een verbinding met de Oude Maas. De firma van der Schoot doet nog steeds in trappen. De kapel is in de loop der eeuwen een flinke kerk geworden met een fraai toegangshek. De weg richting de voormalige spoorbaan is eigenlijk te smal voor het bus en het vrachtverkeer en de fietsers proberen zich hierdoor heen te slingeren. De Langstraat-spoorlijn hield rond 1950 op met het vervoeren van personen en goederen en is nu fietspad geworden. Het station is er nog. Een groot landhuis is de buurman. Voor een bescheiden wit huis staan borden met veel aanbod uit eigen tuin. In de zomer moet er zelfs een pompoenententoonstelling zijn. Ene Sander prijst tevens zijn exoten aan, een warme gedachte op deze frisse dag.

13.     Gravenmoer (‘s)
Tocht: 186(13)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De route door het dorp passeert mooie historische boerderijen en een wit huis met groene kozijnen. Het huis draagt de naam: Faro’s Hof. Voor het raam staan koperen potten met vrouwentongen. Hier heeft de vrouw des huizes het voor het zeggen. Aan de Wielstraat staat het voormalig stadhuis en een lang wit huis met een bordje “Grutterij”. De weg naar de kerk loopt dood, althans voor de auto’s. Fietsers komen via een zandpad bij de Donge. Aan een zijarm spelen twee jongens met houten planken en het water. Een kronkelpad volgt de rivier, die plotseling in hoogte verspringt. Wandelaars weten, hoe mooi het hier is.
14.     Groenendijk (Oosterhout)
Tocht: 186(14)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Tussen warme e bakker Polak en een bijzonder wit huis met een rieten dak loopt een weg richting De Windvang. De naam staat op de achtergevel van een grote boerderij. Samen met 3 of 4 andere boerderijen vormen ze buurtschap Groenendijk en zo ook heet de weg. Er is een soort binnenpleintje en een hoge vlaggenmast met een vaderlandse wimpel. De bewoners vragen met grote blauwe borden om op hun spelende kinderen te letten.

15.     De Moer
Tocht: 186(15)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


Een boerderij werd centrum voor dagbesteding voor mensen, die extra zorg nodig hebben. Men bedacht de toepasselijke naam: “Moerderij”. Aan de overkant heeft een vrachtwagen getracht de strijd aan te gaan met een stevige boom. Beide hebben verloren. De kerk van De Moer staat in de steigers, maar het witte beeld van de verlosser in ongemoeid gelaten. Hij kijkt uit op het partycentrum aan de overkant. Naast de kerk staat de pastorie. Een grote zwarte auto bewijst, dat de pstoor hier nier meer woont. Van de huis verderop wordt de voorruit volledig in beslag genomen door de aankondiging, dat de zoon Tijn is geboren. Men heeft er drie sterren aan toegevoerd.

16.     Kraanven
Tocht: 186(16)
Bezocht op: 6 april 2013
Provincie: Noord-Brabant


De Bergstraat voert door het bos van Landgoed Huis Ter Heide. Het heeft al tijden niet geregend en hier en daar zijn brandplekken te zien, waar het vuur nog tijdig kon worden gedoofd. Het huis met de naam van het landgoed is in handen van Staats bosbeheer en waakt over nieuwe branden. De weg naar het buurtschap wordt bedorven door de indringende geur van kippenmest. Bij ongunstige wind is het hier slecht wonen. Op de hoek van de kruising staat een huis met stallen te koop. Aan de zijweg richting het bos staan twee mooi gerestaureerde boerderijen met daken van riet.In de tuin staat achter een beukenhaag zit een naakte vrouw op de rug van een wilde stier. Samen vormen ze een beeld.